Σακχαρώδης διαβήτης και καρκίνος παγκρέατος

Το πάγκρεας μας είναι ένας αδένας περίπου 15 εκατοστά, ξεκινά περίπου μία παλάμη κάτω από το δεξιό υποχόνδριο εκτεινόμενο ως τα 2/3 της κοιλιάς Απελευθερώνει (εκκρίνει) ορμόνες, (συμπεριλαμβανομένης της ινσουλίνης), για να βοηθήσει το σώμα μας να επεξεργαστεί όχι μόνο τη ζάχαρη αλλά γενικότερα τα τρόφιμα που τρώμε. Παράγει και πεπτικά ένζυμα για να βοηθήσει το σώμα μας να αφομοιώσει τα τρόφιμα.

Ο καρκίνος του παγκρέατος δεν είναι σπάνιος, και δυστυχώς όταν διαγιγνώσκεται είναι ήδη ανεγχείρητος στο 90% και ακόμη χειρότερα, η εξέλιξη του ως ανεγχείρητος με τις υπάρχουσες θεραπείες τραγική. Συνήθως εξαπλώνεται ταχέως στα κοντινά όργανα. Σπάνια ανιχνεύεται στα αρχικά στάδια. Αλλά για άτομα με παγκρεατικές κύστεις ή οικογενειακό ιστορικό καρκίνου του παγκρέατος, μερικά βήματα εξέτασης ενδέχεται να βοηθήσουν στην έγκαιρη ανίχνευση ενός προβλήματος.

Ένα σημάδι του καρκίνου του παγκρέατος είναι ο διαβήτης, ειδικά όταν εμφανίζεται με απώλεια βάρους, ίκτερο ή πόνο στην άνω κοιλιακή χώρα που εξαπλώνεται στην πλάτη.

Η Αμερικανική Εταιρεία Καρκίνου εκτιμά ότι, ανά έτος περισσότεροι από 53.000 άνθρωποι θα διαγνωστούν με καρκίνο του παγκρέατος .

Σε μελέτη που δημοσιεύθηκε το 2018 υποδηλώνεται ότι ο διαβήτης με καθυστερημένη έναρξη μπορεί να είναι ένα πρώιμο σημάδι και ένας πιθανός χρήσιμος δείκτης του καρκίνου του παγκρέατος, οδηγώντας τους γιατρούς σε μια πρώιμη παρέμβαση, η οποία μπορεί να οδηγήσει σε πλήρη ίαση η τουλάχιστον σε καλύτερη πρόγνωση της νόσου.

Η τέχνη του προληπτικού ελέγχου (checkup) μαζί με σωστή συνεργασία ιατρού ασθενούς σώζει ζωές.

 

Ποιοι κινδυνεύουν για καρκίνο του παγκρέατος

 

Αυτός ο καρκίνος αγαπά ηλικίες άνω των 40 ετών. Κινδυνεύουν περισσότερο οι καπνιστές, παχύσαρκοι, όσοι κάνουν υπερκατανάλωση αλκοόλ, και αυτοί που έχουν ιστορικό χρόνιας παγκρεατίτιδος. Αυτοί επίσης που έχουν διαβήτη για χρόνια, ηλικία μεγαλύτερη των 65 ετών και ένα η περισσότερους από τους προηγούμενους παράγοντες. Μια μεγάλη μελέτη κατέδειξε ότι ο συνδυασμός καπνίσματος, μακροχρόνιου διαβήτη και κακής διατροφής αυξάνει τον κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του παγκρέατος πέραν του κινδύνου οποιουδήποτε από αυτούς τους παράγοντες μόνο.

Τέλος, όσοι έχουν οικογενειακό ιστορικό καρκίνου του παγκρέατος, η οικογενειακό ιστορικό γενετικών συνδρόμων που μπορούν να αυξήσουν τον κίνδυνο καρκίνου, συμπεριλαμβανομένης της μετάλλαξης του γονιδίου BRCA2, του συνδρόμου Lynch και του συνδρόμου οικογενειακού άτυπου μοριακού κακοήθους μελανώματος (FAMMM).

Ποια συμπτώματα και για ποιες αιτίες πρέπει να ανησυχήσουμε και να απευθυνθούμε για ιατρικό έλεγχο

Τα σημάδια και τα συμπτώματα του καρκίνου του παγκρέατος συχνά δεν εμφανίζονται μέχρι να προχωρήσει η νόσος. Μπορούν να περιλαμβάνουν:

Χρόνιος πόνος στην άνω κοιλιακή χώρα κυρίως δεξιά που ακτινοβολεί στην πλάτη σας

Απώλεια της όρεξης ή απώλεια βάρους

Κατάθλιψη και επίμονη κόπωση

Νεοεμφανιζόμενος η ξαφνικά και χωρίς προφανή αιτία (πχ εμπύρετος κατάσταση, έκτακτη λήψη κάποιας άλλης θεραπείας κλπ.) απορρύθμιση καλά πριν ρυθμιζόμενου σακχαρώδη διαβήτη

Θρόμβοι αίματος (θρομβοφιλία)

Κούραση, ανεξήγητη απώλεια βάρους

Κιτρίνισμα του δέρματός σας και των λευκών των ματιών σας (ίκτερος)

Πώς σχηματίζεται ο καρκίνος του παγκρέατος

Ο καρκίνος του παγκρέατος εμφανίζεται όταν τα κύτταρα στο πάγκρεας αναπτύσσουν μεταλλάξεις στο DNA τους. Αυτές οι μεταλλάξεις αναγκάζουν τα κύτταρα να αναπτυχθούν ανεξέλεγκτα και να συνεχίσουν να ζουν, αφού τα κανονικά κύτταρα θα πεθάνουν. Αυτά τα συσσωρευμένα κύτταρα μπορούν να σχηματίσουν έναν όγκο. Ο καρκίνος του παγκρέατος εξαπλώνεται αρκετά γρήγορα στα κοντινά όργανα και τα αιμοφόρα αγγεία.

Ο συνηθέστερος παγκρεατικός καρκίνος αρχίζει στα κύτταρα που εκκρίνουν πεπτικά ένζυμα (εξωκρινής μοίρα του παγκρέατος). Αυτός ο τύπος καρκίνου ονομάζεται παγκρεατικό αδενοκαρκίνωμα ή παγκρεατικός εξωκρινής καρκίνος.

Σπάνια, ο καρκίνος μπορεί να σχηματιστεί στα κύτταρα που παράγουν ορμόνες ή στα νευροενδοκρινικά κύτταρα του παγκρέατος. Αυτοί οι τύποι καρκίνου ονομάζονται όγκοι κυττάρων νησιδίων, παγκρεατικός ενδοκρινικός καρκίνος και παγκρεατικοί νευροενδοκρινικοί όγκοι .

Πολλές παθήσεις μπορεί να προκαλέσουν αυτά τα συμπτώματα, οπότε ο γιατρός σας μπορεί να ελέγξει για αυτές τις καταστάσεις καθώς και αν ανήκετε στις ομάδες υψηλού κινδύνου για τον καρκίνο του παγκρέατος.

Ποιες είναι οι ομάδες υψηλού κινδύνου

Παράγοντες που μπορεί να αυξήσουν τον κίνδυνο καρκίνου του παγκρέατος περιλαμβάνουν:

Σακχαρώδης Διαβήτης η ποιο συχνή συνύπαρξη

Χρόνια φλεγμονή του παγκρέατος (παγκρεατίτιδα)

Οικογενειακό ιστορικό γενετικών συνδρόμων που μπορούν να αυξήσουν τον κίνδυνο καρκίνου, συμπεριλαμβανομένης της μετάλλαξης του γονιδίου BRCA2, του συνδρόμου Lynch και του συνδρόμου οικογενειακού άτυπου μοριακού κακοήθους μελανώματος (FAMMM)

Οικογενειακό ιστορικό καρκίνου του παγκρέατος

Κάπνισμα

Παχυσαρκία

Μεγαλύτερη ηλικία, καθώς οι περισσότεροι άνθρωποι διαγιγνώσκονται μετά την ηλικία των 65 ετών

Μια μεγάλη μελέτη κατέδειξε ότι ο συνδυασμός καπνίσματος, μακροχρόνιου διαβήτη και παχυσαρκίας-κακής διατροφής αυξάνει τον κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του παγκρέατος πέραν του κινδύνου οποιουδήποτε από αυτούς τους παράγοντες μόνου του.

Απεικονιστικές τεχνικές είναι ο μοναδικός διαγνωστικός προληπτικός έλεγχος

Οι τεχνικές που χρησιμοποιούνται για τη διάγνωση του καρκίνου του παγκρέατος περιλαμβάνουν το υπερηχογράφημα (πολύ χαμηλή διαγνωστική αξία, ιδίως στα αρχικά στάδια), αξονική τομογραφία (CT), την απεικόνιση μαγνητικού συντονισμού (MRI) και, ορισμένες φορές, τη σαρωτική τομογραφία εκπομπής ποζιτρονίων (PET).

Ο ενδοσκοπικός υπερηχογράφος (EUS) χρησιμοποιεί μια συσκευή υπερήχων για να κάνει εικόνες του παγκρέατός μέσα από την κοιλιά. Η συσκευή περνάει μέσα από ένα λεπτό, εύκαμπτο σωλήνα (ενδοσκόπιο) κάτω από τον οισοφάγο σας και στο στομάχι σας για να αποκτήσει απευθείας εικόνες, χωρίς την παρεμβολή άλλων ιστών ενώ ταυτόχρονα δίνει την δυνατότητα λήψης βιοψίας από πιθανή ύποπτη βλάβη.

Έγκαιρη Διάγνωση σημαίνει θεραπεία!

Η καλύτερη θεραπεία είναι η πρόληψη, η τουλάχιστον η έγκαιρη διάγνωση σε αρχικό στάδιο.

Η θεραπεία μπορεί να περιλαμβάνει χειρουργική επέμβαση, χημειοθεραπεία, ακτινοθεραπεία ή συνδυασμό αυτών.

Για την καλύτερη κατανόηση του μηχανισμού με τον οποίο συσχετίζεται ο διαβήτης με τον καρκίνο του παγκρέατος, χρειάζεται περισσότερη έρευνα με σκοπό την ανάπτυξη προληπτικών και θεραπευτικών στρατηγικών για αυτή τη θανατηφόρα ασθένεια

Πρόληψη από την πρακτική σκοπιά…

Μπορούμε να μειώσουμε τον κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του παγκρέατος εάν:

Εάν καπνίζετε, προσπαθήστε να σταματήσετε. Συζητήστε με το γιατρό σας σχετικά με στρατηγικές που θα σας βοηθήσουν να σταματήσετε, συμπεριλαμβανομένων των ομάδων υποστήριξης, των φαρμάκων και της θεραπείας αντικατάστασης νικοτίνης. Εάν δεν καπνίζετε, μην ξεκινήσετε.

Διατηρήστε ένα υγιές βάρος. Αν είστε σε υγιές βάρος, υποστηρίξετε το καθημερινά, για να το διατηρήσετε. Αν χρειαστεί να χάσετε βάρος, επιδιώξτε μια αργή, σταθερή απώλεια βάρους, για παχύσαρκους - 1 με 2 κιλά (0,5 έως 1 κιλό για υπέρβαρους) την εβδομάδα. Συνδυάστε την καθημερινή άσκηση με μια διατροφή όχι απλά με μικρότερες μερίδες, κυρίως με μία ¨έξυπνη¨ διατροφή με λιγότερες θερμίδες για να σας βοηθήσει να χάσετε βάρος και κυρίως λίπος.

Επιλέξτε μια υγιεινή διατροφή. Ακολουθήστε μια ισορροπημένη μεσογειακή διατροφή με χαμηλή θερμοκρασία μαγειρέματος (μαγείρεμα με νερό, όχι γρήγορο σε υψηλές θερμοκρασίες δηλαδή fast-food ), όσπρια, λαχανικά, ελαιόλαδο κατά προτίμηση ωμό με μέτρο (2-5 κουταλάκια του γλυκού την ημέρα), άφθονο ψάρι (τουλάχιστον 1-2 φορές την εβδομάδα), κρεατικά – πουλερικά με χαμηλό ζωικό λίπος (αφαιρούμε πέτσες και ορατά λίπη), φρούτα κατά προτίμηση εποχής φυσικά με μέτρο και ξηρούς καρπούς.

Αυτή η διατροφή μαζί με μια καθημερινή ήπια άσκηση που να μας διατηρεί σε καλή φυσική κατάσταση μπορεί να βοηθήσει όχι μόνο να μειώσουμε τον κίνδυνο καρκίνου, αλλά σίγουρα θα χαρίσει ευεξία και μακροζωία.

Βίντεο

Σακχαρώδης Διαβήτης Η παθολογία συνεργάζεται και... περιποιεί το διαβήτη

slideshowBanner2018

Διαβητολογικό Κέντρο - ΙΑΣΩ

entypoIasoBanner